Alessandro Bergonzoni
Alessandro Bergonzoni, a anwyd yng Nghwmpas, yr Eidal, ar 21 Gorffennaf 1958, yw artist aml-facet. Mae'n ystyried ei hun yn gaiffwrdd, actor, dramategydd, awdur, hafwr, artist cabare, artist wyddelig, a lirydd. Ymhlith ei waith gynnar roedd cydweithio â Claudio Calabrò, ac addysgiad a dderbyniwyd yng Ngholeg Antoniana cyn graddio mewn ystyrefn. Dewiswyd Bergonzoni i’r ddell yn 1982 gyda’r sioe theatr ‘Scemeggiata’. Fe’i nysgrifwir fel arweinydd pwysig mewn comedi a theatr arbrofol Eidalaidd, nodweddu gan surrealiaeth a chwarae llythrennog. Mae ei waith toel yn archwilio sefyllfaeau surrealistol a chyfrinachol yn aml, gan gynnwys absurdeiddiad a gwrthod realiti fel cyfeiriad artistig. Mae cynhyrchion nodedig ymysg eraill yn cynnwys ‘Madornale 33’, ‘Trascendi e sali’, a ‘Urge’. Mae wedi ysgrifennu ac perfformio dros pymtheg o gynhyrchiadau theatr, gan gyfarwyddo a chynllunio’r seleri ei hun. Derbwethodd adnabyddiad cenedlaethol ar ôl ymddangos yn y sioe Maurizio Costanzo Show yn 1985, ac wedi hynny fe gymmerodd ran mewn ‘Il bello della diretta’ yn 1986. Y tu mewn i'r theatr, mae gwaith Bergonzoni yn ymestyn i lenyddiaeth a’r celfyddydau gweledol. Mae wedi cyhoeddi sawl llyfr, gan gynnwys 'Le balene restino sedute', sydd gan ei ran y Palm Goch o Bordighera ym 1989, a 'Aprimi cielo'. Mae hefyd wedi ymddangos mewn ffilmiau fel 'Pinocchio' (2002) a 'Quijote' (2006). Ers 2005, mae wedi cyflwyno gosodau a rhengysiadau, gan archwilio cysyniadau fel ‘Crealtà.’ Mae’n cyfrannu’n rheolaidd i bapurau newydd a mwyfyrion Eidilieseg fel La Repubblica a Corriere della Sera, gan ysgrifennu colofnau fel ‘il s’abato di Alessandro Bergonzoni’ a 'Aprimi Cielo'. Mae gwaith Bergonzoni'n cyfeirio’n aml at isysgrybion cymdeithasol, gan gynnwys cleifo, coma, bywyd carcharorol, a hedd. Mae wedi derbyn nifer fawr o wobr, gan gynnwys y Premio della Critica (2004-2005), y wobr Saint Vincent, y wobr Gradara Ludens (1995), a’r Premio Nazionale Cultura della Pace ym 2022. Mae'n parhau i berfformio, gyda sioeau sydd i ddod wedi’u cynharia ar lleoliadau fel y Teatro Romano yng Verona (2026) a’r Teatro Duse yng Bologna ar gyfer y Giornata dei Risvegli (Diwrnod Adeiladu) i gefnogi ymchwil coma.
