Mato Ergović
Roedd Mato Ergović yn actor llwyfan, teledu a ffilm o Groatia, sy’n cael ei gofio fel actor cymeriad trawiadol a digrifwr. Yn gadarn ei gorff ac â dull gwledig, chwaraeodd nifer fawr iawn o rannau, cynorthwyol yn bennaf, mewn ffilm, ar y teledu ac ar y llwyfan, a threuliodd y rhan fwyaf o’i yrfa yn Theatr Ddrama Gavella yn Zagreb. Fe’i ganed ar 11 Ionawr 1927 yn Novi Mikanovci, ger Vinkovci. Dechreuodd actio yn theatr y ddinas yn Vinkovci. Ar ôl gorffen yr ysgol uwchradd a chwrs hyfforddi athrawon bu’n gweithio am sawl blwyddyn fel athro mewn gwahanol rannau o Groatia, yna ymrestrodd yn yr Academi Celfyddyd Ddramatig yn Zagreb, gan astudio dan Branko Gavella, a graddiodd mewn actio yn 1954. Ymunodd â Theatr Ddrama Zagreb, y Gavella heddiw, lle arhosodd tan 1985, pan symudodd i Theatr Marin Držić yn Dubrovnik, gan weithio yno nes iddo ymddeol yn 1992. Yn y Gavella bu’n actio o gynyrchiadau cyntaf un y theatr, llwyfaniadau chwedlonol Gavella o U logoru a Golgota gan Krleža, ac yna Of Mice and Men, Blood Wedding, The Crucible, Don Juan a llawer mwy. Mewn mwy na phedwar degawd chwaraeodd bron i 70 o rannau, yn eu plith Tripče yn Dundo Maroje gan Držić, Harry Hope yn The Iceman Cometh gan O’Neill, yr Esgob yn Glorija gan Marinković yn 1970, Clotaldo yn Life Is a Dream, Sir Toby Belch yn Twelfth Night a Caliban yn The Tempest. Ymddangosodd hefyd yn Sokol ga nije volio gan Fabijan Šovagović, a gafodd 224 o berfformiadau, a’i rôl olaf oedd Don Florijo yn Glorija yn 1995. Perfformiodd yng Ngŵyl Haf Dubrovnik, ac ymhlith ei wobrau niferus roedd Gwobr Dinas Zagreb yn 1970. Ar y teledu gadawodd ei ôl ar lawer o gyfresi poblogaidd, fel Domenico yn Naše malo misto, yn Velo misto, fel y Canon yn U registraturi ac fel yr offeiriad yn Mačak pod šljemom, gyda rhannau eraill yn Čovik i po, Nikola Tesla, Nepokoreni grad a Putovanje u Vučjak. Gwnaeth tua thrigain o ffilmiau, gan gynnwys Svoga tela gospodar, Družba Pere Kvržice, U gori raste zelen bor, Predstava Hamleta u Mrduši Donjoj, Povratak, Sokol ga nije volio, Maršal, Tu a Duga mračna noć. Bu farw Mato Ergović yn Zagreb ar 7 Mai 2013.
